Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm ♦ Quyển 13
Lúc bấy giờ từ hình bánh xe ở dưới hai chân của Thế Tôn phóng ra một tỷ tia sáng và chiếu đến Tam Thiên Đại Thiên Thế Giới này, bao gồm:
- một tỷ châu Thắng Kim,
- một tỷ châu Thắng Thân,
- một tỷ châu Ngưu Hóa,
- một tỷ châu Cao Thắng,
- một tỷ đại hải,
- một tỷ núi Luân Vi,
- một tỷ Bồ-tát thọ sanh,
- một tỷ Bồ-tát xuất gia,
- một tỷ Như Lai thành chánh giác,
- một tỷ Như Lai chuyển Pháp luân,
- một tỷ Như Lai vào tịch diệt,
- một tỷ Vua núi Diệu Cao,
- một tỷ trời Tứ Thiên Vương,
- một tỷ trời Tam Thập Tam,
- một tỷ trời Thiện Thời,
- một tỷ trời Hỷ Túc,
- một tỷ trời Nhạo Biến Hóa,
- một tỷ trời Tha Hóa Tự Tại,
- một tỷ trời Phạm Chúng,
- một tỷ trời Quang Âm,
- một tỷ trời Biến Tịnh,
- một tỷ trời Quảng Quả,
- một tỷ trời Sắc Cứu Cánh.
Tất cả mọi thứ ở trong ấy thảy đều hiện rõ.
Như ở nơi đây thấy Đức Phật Thế Tôn ngồi trên tòa sư tử với tạng hoa sen và vây quanh bởi chư Bồ-tát nhiều như số vi trần của mười cõi Phật, thì ở trong một tỷ châu Thắng Kim đó cũng có một tỷ Như Lai đang ngồi như vậy.
Tiếp đến, do thần lực của Phật nên mỗi phương trong mười phương đều có một vị đại Bồ-tát và mỗi vị ấy cũng có số lượng chư Bồ-tát nhiều như vi trần của mười cõi Phật, đồng đi đến chỗ của Phật.
Tên các vị ấy là:
- Diệu Cát Tường Bồ-tát,
- Giác Thủ Bồ-tát,
- Tài Thủ Bồ-tát,
- Bảo Thủ Bồ-tát,
- Công Đức Thủ Bồ-tát,
- Mục Thủ Bồ-tát,
- Tinh Tấn Thủ Bồ-tát,
- Pháp Thủ Bồ-tát,
- Trí Thủ Bồ-tát,
- và Hiền Thủ Bồ-tát.
Chư Bồ-tát này đến từ các quốc độ, gồm có:
- Thế giới Kim Sắc,
- Thế giới Diệu Sắc,
- Thế giới Liên Hoa Sắc,
- Thế giới Ngọc Lan Hoa Sắc,
- Thế giới Thanh Liên Hoa Sắc,
- Thế giới Kim Sắc,
- Thế giới Bảo Sắc,
- Thế giới Kim Cang Sắc,
- Thế giới Pha Lê Sắc,
- và Thế giới Bình Đẳng Sắc.
Mỗi vị Bồ-tát này đã tu tịnh hành ở nơi của chư Phật, gồm có:
- Bất Động Trí Phật,
- Vô Ngại Trí Phật,
- Giải Thoát Trí Phật,
- Uy Nghi Trí Phật,
- Minh Tướng Trí Phật,
- Cứu Cánh Trí Phật,
- Tối Thắng Trí Phật,
- Tự Tại Trí Phật,
- Tịnh Trí Phật,
- và Quán Sát Trí Phật.
Lúc bấy giờ ở tất cả mọi nơi của chư Phật kia, mỗi Diệu Cát Tường Bồ-tát đồng thời vang lên thanh âm mà nói kệ rằng:
"Nếu như có ai thấy chánh giác
Bao gồm giải thoát lìa các lậu
Hết thảy ba đời chẳng dính mắc
Thì họ vẫn chưa chứng Đạo nhãn
Nếu như có ai biết Như Lai
Thể tướng của Ngài không chỗ có
Tu tập như thế được hiểu rõ
Người ấy mau chóng sẽ thành Phật
Ai có thể thấy thế giới này
Mà tâm của họ chẳng dao động
Đối với thân Phật cũng như vậy
Tất sẽ mau thành bậc thắng trí
Nếu ai đối với Phật và Pháp
Tâm họ hoàn toàn hiểu bình đẳng
Hai niệm không hiện ra ở trước
Sẽ lên quả vị chẳng nghĩ bàn
Nếu ai thấy Phật với bản thân
Có cùng bình đẳng mà an trụ
Vô trụ và cũng chẳng chỗ vào
Tất sẽ thành bậc khó gặp được
Sắc cùng với thọ chẳng kể xiết
Và tưởng hành thức cũng như vậy
Nếu ai có thể biết như thế
Tất sẽ làm bậc Đại Tịch Tĩnh
Thế gian cùng với xuất thế gian
Tất cả quan điểm đều siêu việt
Mà lại có thể khéo biết pháp
Họ sẽ thành bậc chói sáng ngời
Nếu ai đối với Nhất Thiết Trí
Mà phát sanh khởi tâm hồi hướng
Thấy biết tâm mình không chỗ sanh
Tất sẽ có được đại danh xưng
Hết thảy hữu tình không chỗ sanh
Cũng lại không có chỗ hoại diệt
Nếu ai chứng đắc trí như thế
Tất sẽ thành tựu Đạo vô thượng
Ai hiểu vô lượng ở trong một
Cũng hiểu rằng một là vô lượng
Sanh khởi dài suốt biết rõ chúng
Tất sẽ thành bậc chẳng sợ hãi"
❖
Lúc bấy giờ những tia sáng ấy vượt qua thế giới này, rồi chiếu khắp 10 quốc độ của chư Phật ở hướng đông. Tây nam bắc phương, bốn hướng phụ, cùng phương trên và phương dưới thì cũng lại như vậy. Trong mỗi một thế giới kia đều có một tỷ châu Thắng Kim và cho đến một tỷ trời Sắc Cứu Cánh. Tất cả mọi thứ ở trong ấy thảy đều hiện rõ.
Như ở nơi đây thấy Đức Phật Thế Tôn ngồi trên tòa sư tử với tạng hoa sen và vây quanh bởi chư Bồ-tát nhiều như số vi trần của mười cõi Phật, thì ở trong mỗi một thế giới kia đều có một tỷ châu Thắng Kim và cũng có một tỷ Như Lai đang ngồi như vậy.
Tiếp đến, do thần lực của Phật nên mỗi phương trong mười phương đều có một vị đại Bồ-tát và mỗi vị ấy cũng có số lượng chư Bồ-tát nhiều như vi trần của mười cõi Phật, đồng đi đến chỗ của Phật. Tên của các vị đại Bồ-tát đó, gồm có Diệu Cát Tường Bồ-tát và những vị khác như thế. Chư Bồ-tát này đến từ các quốc độ, gồm có Thế giới Kim Sắc và những thế giới khác như thế. Chư Phật mà họ nguyên bổn phụng sự, gồm có Bất Động Trí Như Lai và chư Như Lai khác như thế.
Lúc bấy giờ ở tất cả mọi nơi của chư Phật kia, mỗi Diệu Cát Tường Bồ-tát đồng thời vang lên thanh âm mà nói kệ rằng:
"Chúng sanh do bởi không trí tuệ
Bị gai ái dục đâm trúng độc
Vì họ cho nên cầu chứng Đạo
Pháp của chư Phật đều như thế
Mọi nơi quán thấy ở các pháp
Chấp trước hai bên đều lìa bỏ
Vĩnh không thoái chuyển thành tựu Đạo
Chuyển Pháp luân này không gì bằng
Trải qua nhiều kiếp chẳng nghĩ bàn
Tinh tấn tu tập mọi thực hành
Là vì hóa độ các chúng sanh
Đây là sức mạnh của Đại Tiên
Đạo Sư hàng phục chúng ma quân
Dũng kiện không ai có thể thắng
Ở trong ánh sáng diễn diệu nghĩa
Ngài làm như thế bởi từ bi
Với tâm trí tuệ của Đạo Sư
Phá mọi chướng ngại của phiền não
Chỉ trong một niệm thấy hết thảy
Đây là thần lực của Đức Phật
Bấy giờ ngài đánh trống Chánh Pháp
Tỉnh giác quốc độ khắp mười phương
Đều làm cho họ hướng về Đạo
Do sức tự tại mới như thế
Vô biên ranh giới chẳng hủy hoại
Mà du hành khắp ức quốc độ
Đối với các cõi chẳng chấp trước
Sức ngài tự tại như chư Phật
Chư Phật Thế Tôn như hư không
Cứu cánh vĩnh viễn luôn thanh tịnh
Những ai ghi nhớ sanh hoan hỷ
Các nguyện của họ sẽ đầy đủ
Ai ở trong từng mỗi địa ngục
Trải qua thời gian vô lượng kiếp
Là vì hóa độ các chúng sanh
Nên có thể nhẫn khổ như thế
Ai chẳng luyến tiếc thân mạng mình
Pháp của chư Phật luôn hộ trì
Điều phục nhu hòa tâm vô ngã
Có thể chứng đắc Đạo Như Lai"
❖
Lúc bấy giờ những tia sáng ấy vượt qua 10 thế giới kia, rồi chiếu khắp 100 thế giới ở hướng đông. Tây nam bắc phương, bốn hướng phụ, cùng phương trên và phương dưới thì cũng lại như vậy. Trong mỗi một thế giới kia đều có một tỷ châu Thắng Kim và cho đến một tỷ trời Sắc Cứu Cánh. Tất cả mọi thứ ở trong ấy thảy đều hiện rõ. Trong mỗi một châu Thắng Kim kia đều thấy Như Lai ngồi trên tòa sư tử với tạng hoa sen và vây quanh bởi chư Bồ-tát nhiều như số vi trần của mười cõi Phật.
Tiếp đến, do thần lực của Phật nên mỗi phương trong mười phương đều có một vị đại Bồ-tát và mỗi vị ấy cũng có số lượng chư Bồ-tát nhiều như vi trần của mười cõi Phật, đồng đi đến chỗ của Phật. Tên của các vị đại Bồ-tát đó, gồm có Diệu Cát Tường Bồ-tát và những vị khác như thế. Chư Bồ-tát này đến từ các quốc độ, gồm có Thế giới Kim Sắc và những thế giới khác như thế. Chư Phật mà họ nguyên bổn phụng sự, gồm có Bất Động Trí Như Lai và chư Như Lai khác như thế.
Lúc bấy giờ ở tất cả mọi nơi của chư Phật kia, mỗi Diệu Cát Tường Bồ-tát đồng thời vang lên thanh âm mà nói kệ rằng:
"Đức Phật hiểu rõ pháp như huyễn
Thông suốt liễu đạt không chướng ngại
Lìa mọi chấp trước tâm thanh tịnh
Điều phục giáo hóa các hữu tình
Hoặc nhìn thấy Ngài lúc mới sanh
Hình sắc vi diệu như núi vàng
An trụ ở thân cuối cùng này
Mãi như ánh trăng trong loài người
Hoặc nhìn thấy Ngài lúc kinh hành
Vô lượng công đức thảy đầy đủ
Chánh niệm trí tuệ đều thiện xảo
Trượng phu bước đi như sư tử
Hoặc thấy mắt Ngài màu xanh biếc
Quán sát hữu tình khắp mười phương
Có lúc hiện ra mỉm cười vui
Vì thuận mong muốn của chúng sanh
Hoặc thấy Ngài gầm như sư tử
Thân thể thù thắng không gì sánh
Thị hiện sanh ở thân cuối cùng
Thuyết giảng không gì chẳng chân thật
Hoặc nhìn thấy Ngài đi xuất gia
Giải thoát tất cả mọi trói buộc
Tu tập các hành của chư Phật
Luôn thích quán sát nơi tịch diệt
Hoặc thấy Ngài ngồi ở Đạo Tràng
Giác ngộ hiểu biết hết thảy pháp
Đến nơi công đức của bờ kia
Dứt sạch si ám cùng phiền não
Hoặc thấy Ngài như thắng trượng phu
Trọn vẹn đầy đủ lòng đại bi
Lăn chuyển vô thượng diệu Pháp luân
Hóa độ vô lượng các chúng sanh
Hoặc thấy Ngài gầm như sư tử
Ánh sáng hiển hách tối thù đặc
Siêu việt mọi thứ trên thế gian
Với sức thần thông chẳng ai hơn
Hoặc thấy Ngài với tâm tịch tĩnh
Như đèn thế gian vĩnh diệt mất
Thị hiện đủ mọi diệu thần thông
Do đắc Mười Lực khéo như thế"
❖
Lúc bấy giờ những tia sáng ấy vượt qua 100 thế giới kia, rồi chiếu khắp 1.000 thế giới ở hướng đông. Tây nam bắc phương, bốn hướng phụ, cùng phương trên và phương dưới thì cũng lại như vậy. Trong mỗi một thế giới kia đều có một tỷ châu Thắng Kim và cho đến một tỷ trời Sắc Cứu Cánh. Tất cả mọi thứ ở trong ấy thảy đều hiện rõ. Trong mỗi một châu Thắng Kim kia đều thấy Như Lai ngồi trên tòa sư tử với tạng hoa sen và vây quanh bởi chư Bồ-tát nhiều như số vi trần của mười cõi Phật.
Tiếp đến, do thần lực của Phật nên mỗi phương trong mười phương đều có một vị đại Bồ-tát và mỗi vị ấy cũng có số lượng chư Bồ-tát nhiều như vi trần của mười cõi Phật, đồng đi đến chỗ của Phật. Tên của các vị đại Bồ-tát đó, gồm có Diệu Cát Tường Bồ-tát và những vị khác như thế. Chư Bồ-tát này đến từ các quốc độ, gồm có Thế giới Kim Sắc và những thế giới khác như thế. Chư Phật mà họ nguyên bổn phụng sự, gồm có Bất Động Trí Như Lai và chư Như Lai khác như thế.
Lúc bấy giờ ở tất cả mọi nơi của chư Phật kia, mỗi Diệu Cát Tường Bồ-tát đồng thời vang lên thanh âm mà nói kệ rằng:
"Đức Phật đối với Pháp sâu xa
Thông suốt liễu đạt không ai bằng
Do vì chúng sanh chẳng thể hiểu
Cho nên thứ tự mà khai thị
Tánh của bản ngã chưa từng có
Cái thuộc của tôi cũng không tịch
Thế thì làm sao chư Như Lai
Mà hiểu tồn tại thân của mình
Các hành minh đạt bậc giải thoát
Biết rõ vô số không ai bằng
Các nhân thế gian dù suy lường
Tìm cầu lỗi lẫm chẳng thể được
Đức Phật chẳng phải uẩn thế gian
Cũng không xứ giới pháp sanh tử
Số pháp chẳng thể thành tựu được
Cho nên hiệu là Nhân Sư Tử
Tánh của Như Lai vốn không tịch
Dẫu trong hay ngoài đều giải thoát
Lìa khỏi tất cả niệm hư vọng
Pháp không gì bằng là như thế
Thể tánh của Ngài luôn bất động
Không có bản ngã chẳng đến đi
Nhưng lại có thể giác thế gian
Vô biên hữu tình thảy điều phục
Luôn luôn vui thích quán tịch diệt
Một tướng duy nhất không có hai
Tâm ngài chẳng tăng hay có giảm
Dù hiện vô lượng sức thần thông
Không làm các việc của chúng sanh
Các hành nhân duyên thọ nghiệp báo
Nhưng lại có thể hiểu vô ngại
Pháp của Thiện Thệ là như thế
Đủ mọi vô lượng các chúng sanh
Lưu chuyển sanh tử khắp mười phương
Như Lai chẳng hề khởi phân biệt
Độ thoát hết thảy vô biên loài
Chư Phật sắc tướng màu vàng ròng
Dù khắp các cõi chẳng thật có
Tùy lòng vui thích của chúng sanh
Mà tuyên diễn nói Pháp tịch diệt"
❖
Lúc bấy giờ những tia sáng ấy vượt qua 1.000 thế giới kia, rồi chiếu khắp 10.000 thế giới ở hướng đông. Tây nam bắc phương, bốn hướng phụ, cùng phương trên và phương dưới thì cũng lại như vậy. Trong mỗi một thế giới kia đều có một tỷ châu Thắng Kim và cho đến một tỷ trời Sắc Cứu Cánh. Tất cả mọi thứ ở trong ấy thảy đều hiện rõ. Trong mỗi một châu Thắng Kim kia đều thấy Như Lai ngồi trên tòa sư tử với tạng hoa sen và vây quanh bởi chư Bồ-tát nhiều như số vi trần của mười cõi Phật.
Tiếp đến, do thần lực của Phật nên mỗi phương trong mười phương đều có một vị đại Bồ-tát và mỗi vị ấy cũng có số lượng chư Bồ-tát nhiều như vi trần của mười cõi Phật, đồng đi đến chỗ của Phật. Tên của các vị đại Bồ-tát đó, gồm có Diệu Cát Tường Bồ-tát và những vị khác như thế. Chư Bồ-tát này đến từ các quốc độ, gồm có Thế giới Kim Sắc và những thế giới khác như thế. Chư Phật mà họ nguyên bổn phụng sự, gồm có Bất Động Trí Như Lai và chư Như Lai khác như thế.
Lúc bấy giờ ở tất cả mọi nơi của chư Phật kia, mỗi Diệu Cát Tường Bồ-tát đồng thời vang lên thanh âm mà nói kệ rằng:
"Những ai phát khởi lòng đại bi
Cứu hộ hết thảy các chúng sanh
Vĩnh viễn siêu xuất trời và người
Nghiệp lành như thế hãy nên làm
Với ý luôn thích tin kính Phật
Và tâm của họ chẳng thoái chuyển
Cùng với thân cận chư Như Lai
Nghiệp lành như thế hãy nên làm
Chí nguyện vui thích Phật công đức
Và tâm của họ chẳng thoái chuyển
An trụ ở nơi tuệ thanh lương
Nghiệp lành như thế hãy nên làm
Ở trong hết thảy mọi uy nghi
Công đức của Phật luôn tưởng niệm
Ngày đêm không hề thoáng tạm đình
Nghiệp lành như thế hãy nên làm
Quán sát vô biên của ba đời
Học theo công đức chư Phật kia
Tâm luôn chẳng sanh chán mỏi mệt
Nghiệp lành như thế hãy nên làm
Hãy quán sát thân như thật tướng
Trong đó tất cả đều tịch diệt
Lìa chấp trước ngã cùng vô ngã
Nghiệp lành như thế hãy nên làm
Với tâm bình đẳng quán chúng sanh
Lòng chẳng khởi sanh mọi phân biệt
Bước vào cảnh giới của chân thật
Nghiệp lành như thế hãy nên làm
Nhấc lên hết thảy vô biên cõi
Uống sạch cùng khắp tất cả biển
Đây là sức mạnh thần thông trí
Nghiệp lành như thế hãy nên làm
Tư duy quán sát các quốc độ
Đặc điểm của sắc và phi sắc
Hết thảy tất đều có thể biết
Nghiệp lành như thế hãy nên làm
Vi trần ở trong mười phương cõi
Mỗi một vi trần một vị Phật
Thảy đều có thể biết số ấy
Nghiệp lành như thế hãy nên làm"
❖
Lúc bấy giờ những tia sáng ấy vượt qua 10.000 thế giới kia, rồi chiếu khắp 100.000 thế giới ở hướng đông. Tây nam bắc phương, bốn hướng phụ, cùng phương trên và phương dưới thì cũng lại như vậy. Trong mỗi một thế giới kia đều có một tỷ châu Thắng Kim và cho đến một tỷ trời Sắc Cứu Cánh. Tất cả mọi thứ ở trong ấy thảy đều hiện rõ. Trong mỗi một châu Thắng Kim kia đều thấy Như Lai ngồi trên tòa sư tử với tạng hoa sen và vây quanh bởi chư Bồ-tát nhiều như số vi trần của mười cõi Phật.
Tiếp đến, do thần lực của Phật nên mỗi phương trong mười phương đều có một vị đại Bồ-tát và mỗi vị ấy cũng có số lượng chư Bồ-tát nhiều như vi trần của mười cõi Phật, đồng đi đến chỗ của Phật. Tên của các vị đại Bồ-tát đó, gồm có Diệu Cát Tường Bồ-tát và những vị khác như thế. Chư Bồ-tát này đến từ các quốc độ, gồm có Thế giới Kim Sắc và những thế giới khác như thế. Chư Phật mà họ nguyên bổn phụng sự, gồm có Bất Động Trí Như Lai và chư Như Lai khác như thế.
Lúc bấy giờ ở tất cả mọi nơi của chư Phật kia, mỗi Diệu Cát Tường Bồ-tát đồng thời vang lên thanh âm mà nói kệ rằng:
"Nếu dùng uy đức sắc chủng tộc
Để mà thấy bậc Điều Ngự Sư
Đây là bệnh mắt thấy điên đảo
Họ chẳng thể biết Pháp tối thắng
Như Lai hình sắc và các tướng
Hết thảy thế gian chẳng thể lường
Nayuta [na du ta] kiếp cùng suy tính
Sắc tướng uy đức thành vô biên
Như Lai chẳng dùng tướng làm thể
Chỉ dùng vô tướng Pháp tịch diệt
Thân tướng uy nghi thảy đầy đủ
Tùy thế gian thích đều thấy được
Phật Pháp vi diệu khó suy lường
Tất cả lời nói không thể đến
Chẳng phải hòa hợp phi bất hợp
Thể tánh tịch diệt lìa các tướng
Thân Phật vô sanh vượt hí luận
Chẳng phải uẩn tụ pháp sai khác
Ai đắc tự tại thấy quyết định
Việc làm vô úy lìa ngôn từ
Quán sát thân tâm thảy bình đẳng
Hết thảy trong ngoài đều giải thoát
Vô lượng ức kiếp trụ chánh niệm
Thiện Thệ vô trước không chỗ buộc
Tâm ai thanh tịnh diệu quang minh
Việc làm chẳng nhiễm bởi chấp trước
Con mắt trí tuệ thấy cùng khắp
Lợi ích rộng lớn cho chúng sanh
Một thân trở thành nhiều vô lượng
Vô lượng chuyển thành chỉ là một
Hoàn toàn biết rõ khắp thế gian
Hiện ra thân hình trùm hết thảy
Thân này chẳng có từ đâu đến
Cũng không có chỗ tích tụ thành
Do bởi chúng sanh khởi phân biệt
Thấy Phật hiện ra đủ mọi thân
Phân biệt thế gian do bởi tâm
Nhưng cái tâm này chẳng chỗ có
Chư Phật Như Lai biết pháp này
Hãy thấy thân Phật như thế ấy"
❖
Lúc bấy giờ những tia sáng ấy vượt qua 100.000 thế giới kia, rồi chiếu khắp 1 triệu thế giới ở hướng đông. Tây nam bắc phương, bốn hướng phụ, cùng phương trên và phương dưới thì cũng lại như vậy. Trong mỗi một thế giới kia đều có một tỷ châu Thắng Kim và cho đến một tỷ trời Sắc Cứu Cánh. Tất cả mọi thứ ở trong ấy thảy đều hiện rõ. Trong mỗi một châu Thắng Kim kia đều thấy Như Lai ngồi trên tòa sư tử với tạng hoa sen và vây quanh bởi chư Bồ-tát nhiều như số vi trần của mười cõi Phật.
Tiếp đến, do thần lực của Phật nên mỗi phương trong mười phương đều có một vị đại Bồ-tát và mỗi vị ấy cũng có số lượng chư Bồ-tát nhiều như vi trần của mười cõi Phật, đồng đi đến chỗ của Phật. Tên của các vị đại Bồ-tát đó, gồm có Diệu Cát Tường Bồ-tát và những vị khác như thế. Chư Bồ-tát này đến từ các quốc độ, gồm có Thế giới Kim Sắc và những thế giới khác như thế. Chư Phật mà họ nguyên bổn phụng sự, gồm có Bất Động Trí Như Lai và chư Như Lai khác như thế.
Lúc bấy giờ ở tất cả mọi nơi của chư Phật kia, mỗi Diệu Cát Tường Bồ-tát đồng thời vang lên thanh âm mà nói kệ rằng:
"Như Lai là bậc tự tại nhất
Siêu việt thế gian chẳng chỗ nương
Đầy đủ tất cả mọi công đức
Độ thoát hữu tình ở các cõi
Tâm Phật lìa nhiễm không chấp trước
Luôn trụ vô tưởng chẳng chỗ nương
Thể tánh của Ngài không thể lường
Những ai nhìn thấy đều xưng tán
Quang minh thanh tịnh chiếu soi khắp
Trần lụy cấu uế thảy trừ sạch
Tịch nhiên bất động lìa hai bên
Đây là hiểu biết của Như Lai
Nếu ai thấy được Phật Như Lai
Thân tâm của họ lìa phân biệt
Tất sẽ ở trong hết thảy pháp
Vĩnh viễn ra khỏi mọi hoài nghi
Ở trong tất cả các thế giới
Ở khắp mọi nơi chuyển Pháp luân
Dù vô tự tánh chẳng chỗ chuyển
Đạo Sư phương tiện mà thuyết giảng
Ai đối với Pháp không nghi ngờ
Vĩnh viễn đoạn tuyệt mọi hí luận
Các niệm phân biệt đều chẳng sanh
Đây là chánh niệm tuệ giác Phật
Hoàn toàn biết rõ pháp sai khác
Và không chấp trước ở lời nói
Cũng chẳng có một cùng với nhiều
Đây là tùy thuận Phật giáo Pháp
Trong nhiều không có tánh của một
Trong một chẳng có tánh của nhiều
Như thế cả hai đều xả bỏ
Đây là vào khắp Phật công đức
Quán sát chúng sanh cùng quốc độ
Hết thảy mọi thứ đều tịch diệt
Tâm không chỗ nương lìa phân biệt
Là có thể vào tuệ giác Phật
Dù trong chúng sanh cùng quốc độ
Sai khác giống nhau chẳng thể được
Như thế gọi là khéo quán sát
Biết rõ ý nghĩa Pháp của Phật"
❖
Lúc bấy giờ những tia sáng ấy vượt qua 1 triệu thế giới kia, rồi chiếu khắp 10 triệu thế giới ở hướng đông. Tây nam bắc phương, bốn hướng phụ, cùng phương trên và phương dưới thì cũng lại như vậy. Trong mỗi một thế giới kia đều có một tỷ châu Thắng Kim và cho đến một tỷ trời Sắc Cứu Cánh. Tất cả mọi thứ ở trong ấy thảy đều hiện rõ. Trong mỗi một châu Thắng Kim kia đều thấy Như Lai ngồi trên tòa sư tử với tạng hoa sen và vây quanh bởi chư Bồ-tát nhiều như số vi trần của mười cõi Phật.
Tiếp đến, do thần lực của Phật nên mỗi phương trong mười phương đều có một vị đại Bồ-tát và mỗi vị ấy cũng có số lượng chư Bồ-tát nhiều như vi trần của mười cõi Phật, đồng đi đến chỗ của Phật. Tên của các vị đại Bồ-tát đó, gồm có Diệu Cát Tường Bồ-tát và những vị khác như thế. Chư Bồ-tát này đến từ các quốc độ, gồm có Thế giới Kim Sắc và những thế giới khác như thế. Chư Phật mà họ nguyên bổn phụng sự, gồm có Bất Động Trí Như Lai và chư Như Lai khác như thế.
Lúc bấy giờ ở tất cả mọi nơi của chư Phật kia, mỗi Diệu Cát Tường Bồ-tát đồng thời vang lên thanh âm mà nói kệ rằng:
"Trí tuệ vô đẳng Pháp vô biên
Vượt biển tồn tại qua bờ kia
Thọ lượng quang minh đều vô song
Bậc thắng công đức sức phương tiện
Mọi Pháp của Phật đều hiểu rõ
Luôn quán ba đời không mệt mỏi
Tuy duyên cảnh giới lìa phân biệt
Bậc chẳng nghĩ bàn sức phương tiện
Thích quán chúng sanh và các đường
Thấy khắp mà chẳng khởi nghĩ tưởng
Luôn trụ tịch tĩnh tâm chẳng trói
Bậc trí vô ngại sức phương tiện
Thiện xảo thông đạt hết thảy pháp
Chánh niệm siêng tu Đạo tịch diệt
Vui thích giải thoát lìa thiên vị
Bậc trụ tịch diệt sức phương tiện
Ai có thể khuyên hướng Phật Đạo
Đắc Nhất Thiết Trí của Pháp Giới
Khéo độ chúng sanh vào chân lý
Bậc trụ Phật tâm sức phương tiện
Tùy thuận vào hết Pháp Phật giảng
Trí tuệ quảng đại không ngăn ngại
Đã đến hết thảy nơi thực hành
Bậc tu tự tại sức phương tiện
Luôn trụ tịch diệt như hư không
Tùy tâm hóa hiện bao trùm khắp
Là trụ vô tướng mà sanh tướng
Bậc đến chỗ khó sức phương tiện
Ngày đêm tháng năm với số kiếp
Thế giới thỉ chung tướng thành hoại
Như thế ghi nhớ thảy biết rõ
Bậc trí toán số sức phương tiện
Tất cả chúng sanh có sanh tử
Sắc với phi sắc tưởng phi tưởng
Mọi danh tự họ thảy biết rõ
Bậc trụ khó lường sức phương tiện
Quá khứ hiện tại cùng vị lai
Tất cả lời nói đều khéo rõ
Cũng biết ba đời thảy bình đẳng
Bậc hiểu vô song sức phương tiện"
❖
Lúc bấy giờ những tia sáng ấy vượt qua 10 triệu thế giới kia, rồi chiếu khắp 100 triệu thế giới ở hướng đông. Tây nam bắc phương, bốn hướng phụ, cùng phương trên và phương dưới thì cũng lại như vậy. Trong mỗi một thế giới kia đều có một tỷ châu Thắng Kim và cho đến một tỷ trời Sắc Cứu Cánh. Tất cả mọi thứ ở trong ấy thảy đều hiện rõ. Trong mỗi một châu Thắng Kim kia đều thấy Như Lai ngồi trên tòa sư tử với tạng hoa sen và vây quanh bởi chư Bồ-tát nhiều như số vi trần của mười cõi Phật.
Tiếp đến, do thần lực của Phật nên mỗi phương trong mười phương đều có một vị đại Bồ-tát và mỗi vị ấy cũng có số lượng chư Bồ-tát nhiều như vi trần của mười cõi Phật, đồng đi đến chỗ của Phật. Tên của các vị đại Bồ-tát đó, gồm có Diệu Cát Tường Bồ-tát và những vị khác như thế. Chư Bồ-tát này đến từ các quốc độ, gồm có Thế giới Kim Sắc và những thế giới khác như thế. Chư Phật mà họ nguyên bổn phụng sự, gồm có Bất Động Trí Như Lai và chư Như Lai khác như thế.
Lúc bấy giờ ở tất cả mọi nơi của chư Phật kia, mỗi Diệu Cát Tường Bồ-tát đồng thời vang lên thanh âm mà nói kệ rằng:
"Khổ hành rộng lớn đều tu tập
Ngày đêm tinh cần không chán lười
Qua chỗ khó qua sư tử hống
Rộng độ chúng sanh mà tu hành
Chúng sanh lưu chuyển biển ái dục
Bức bách sầu lo lưới vô minh
Hiền nhân dũng mãnh thảy đoạn trừ
Nguyện cũng sẽ thành mà tu hành
Thế gian buông lung tham năm dục
Phân biệt sai lầm thọ lắm khổ
Phụng hành lời Phật luôn nhiếp tâm
Nguyện hóa độ họ mà tu hành
Chúng sanh chấp ngã vào sanh tử
Chẳng thể tìm được ranh giới đó
Phụng sự Như Lai đắc diệu Pháp
Vì họ tuyên nói mà tu hành
Chúng sanh bệnh siết không ai giúp
Luôn rơi đường ác sanh ba độc
Lửa cháy hừng hực mãi thiêu đốt
Tịnh tâm độ họ mà tu hành
Chúng sanh si mê mất Chánh Đạo
Luôn đi đường tà vào chỗ tối
Vì họ thắp lên đèn Chánh Pháp
Mãi làm ánh sáng mà tu hành
Chúng sanh chìm nổi biển tồn tại
Khổ nạn vô biên chẳng thể trừ
Vì họ tạo lập thuyền Pháp lớn
Khiến đều qua được mà tu hành
Chúng sanh vô tri không thấy gốc
Si mê điên cuồng trong hiểm nạn
Phật thương xót họ xây cầu Pháp
Chánh niệm thăng lên mà tu hành
Thấy các chúng sanh tại đường hiểm
Già bệnh chết khổ luôn bức bách
Tu các phương tiện vô hạn lượng
Nguyện sẽ độ hết mà tu hành
Nghe Pháp tín giải lìa hoài nghi
Rõ tánh không tịch chẳng hãi kinh
Tùy hình mỗi loài khắp mười phương
Rộng dạy quần mê mà tu hành"
❖
Lúc bấy giờ những tia sáng ấy vượt qua 100 triệu thế giới kia, rồi chiếu khắp 1 tỷ thế giới, 10 tỷ thế giới, 1.000 tỷ thế giới, 10 triệu nayuta [na du ta] thế giới, 1 tỷ nayuta thế giới, 10 tỷ nayuta thế giới, 1.000 tỷ nayuta thế giới ở hướng đông. Như thế vô số, vô lượng, vô biên, vô đẳng, bất khả sổ, bất khả xưng, bất khả tư, bất khả lượng, bất khả thuyết thế giới, cho đến tận cùng của Pháp Giới và cõi giới hư không. Tây nam bắc phương, bốn hướng phụ, cùng phương trên và phương dưới thì cũng lại như vậy. Trong mỗi một thế giới kia đều có một tỷ châu Thắng Kim và cho đến một tỷ trời Sắc Cứu Cánh. Tất cả mọi thứ ở trong ấy thảy đều hiện rõ. Trong mỗi một châu Thắng Kim kia đều thấy Như Lai ngồi trên tòa sư tử với tạng hoa sen và vây quanh bởi chư Bồ-tát nhiều như số vi trần của mười cõi Phật.
Tiếp đến, do thần lực của Phật nên mỗi phương trong mười phương đều có một vị đại Bồ-tát và mỗi vị ấy cũng có số lượng chư Bồ-tát nhiều như vi trần của mười cõi Phật, đồng đi đến chỗ của Phật. Tên của các vị đại Bồ-tát đó, gồm có Diệu Cát Tường Bồ-tát và những vị khác như thế. Chư Bồ-tát này đến từ các quốc độ, gồm có Thế giới Kim Sắc và những thế giới khác như thế. Chư Phật mà họ nguyên bổn phụng sự, gồm có Bất Động Trí Như Lai và chư Như Lai khác như thế.
Lúc bấy giờ ở tất cả mọi nơi của chư Phật kia, mỗi Diệu Cát Tường Bồ-tát đồng thời vang lên thanh âm mà nói kệ rằng:
"Một niệm quán khắp vô lượng kiếp
Chẳng đến chẳng đi cũng chẳng trụ
Như thế biết rõ việc ba đời
Vượt các phương tiện thành Mười Lực
Tiếng thơm vô song thấu mười phương
Vĩnh lìa các nạn luôn hoan hỷ
Đến khắp hết thảy trong quốc độ
Để rộng tuyên dương Pháp như thế
Vì lợi chúng sanh cúng dường Phật
Được quả tương tự như ý họ
Ở tất cả pháp thảy liền biết
Hiện ra thần lực khắp mười phương
Ban sơ phụng Phật ý nhu nhẫn
Vào tĩnh lự sâu quán pháp tánh
Khuyến khắp chúng sanh phát Đạo tâm
Do đây mau thành quả vô thượng
Mười phương cầu Pháp không danh lợi
Vì tu công đức khiến trọn đủ
Tướng có với không thảy diệt trừ
Người này mới đúng là thấy Phật
Đến khắp mười phương các quốc độ
Ý nghĩa lợi ích giảng diệu Pháp
Trụ ở thật tế chẳng động dao
Công đức người ấy đồng như Phật
Như Lai lăn chuyển diệu Pháp luân
Tất cả đều là Pháp Giác Phần
Nếu có thể nghe ngộ pháp tánh
Người như thế đó luôn thấy Phật
Chẳng thấy Mười Lực như huyễn không
Tuy thấy, như mù, sẽ chẳng thấy
Phân biệt giữ tướng không thấy Phật
Lìa mọi chấp trước mới khéo thấy
Chúng sanh tùy nghiệp mọi sai khác
Mười phương trong ngoài khó thấy hết
Thân Phật vô ngại khắp mười phương
Chẳng thể thấy hết cũng như vậy
Như vô lượng cõi giữa hư không
Chẳng đến chẳng đi khắp mười phương
Hình thành hoại diệt chẳng chỗ nương
Phật trùm hư không cũng như vậy"
Lúc bấy giờ Diệu Cát Tường Bồ-tát hỏi Giác Thủ Bồ-tát rằng:
"Phật tử! Tánh của tâm là một. Thế thì tại sao thấy có đủ mọi sai khác, như là: đi đến chốn lành hay nẻo ác, các căn trọn đủ hay khiếm khuyết, thọ sanh giống nhau hay sai khác, xinh đẹp hay xấu xí, hoặc khổ vui không đồng đều? Tại sao nghiệp chẳng biết tâm, tâm chẳng biết nghiệp, cảm thọ chẳng biết quả báo, quả báo chẳng biết cảm thọ, tâm chẳng biết cảm thọ, cảm thọ chẳng biết tâm, nhân chẳng biết duyên, duyên chẳng biết nhân, nhận thức chẳng biết cảnh vật, và cảnh vật chẳng biết nhận thức?"
Khi ấy Giác Thủ Bồ-tát dùng kệ đáp rằng:
"Nhân Giả nay hỏi ý nghĩa này
Là vì giác ngộ chúng sanh mê
Tùy theo tánh họ tôi sẽ đáp
Kính mong Nhân Giả hãy lắng nghe
Các pháp chẳng có tác dụng riêng
Cũng lại không có chân thể tánh
Bởi vậy cho nên tất cả chúng
Mỗi thứ đều chẳng biết lẫn nhau
Việc này ví như nước trong sông
Dòng nước chảy xiết cùng cuốn trôi
Mỗi thứ đều chẳng biết lẫn nhau
Các pháp thì lại cũng như thế
Việc này lại như đống lửa lớn
Ngọn lửa hừng hực đồng thời cháy
Mỗi thứ đều chẳng biết lẫn nhau
Các pháp thì lại cũng như thế
Việc này lại như gió lốc khởi
Hễ gặp vật cản đều thổi bay
Mỗi thứ đều chẳng biết lẫn nhau
Các pháp thì lại cũng như thế
Việc này lại như các đất đai
Triển chuyển lẫn nhau mà nương trụ
Mỗi thứ đều chẳng biết lẫn nhau
Các pháp thì lại cũng như thế
Chẳng ai có thể khiến lưu chuyển
Do bởi mắt tai mũi lưỡi thân
Cùng với tâm ý các tình căn
Làm cho chúng sanh luôn lưu chuyển
Tánh của các pháp vốn chẳng sanh
Dù cho thị hiện mà có sanh
Trong ấy không thể hiện thứ gì
Cũng chẳng có vật để hiện ra
Mắt tai mũi lưỡi cùng với thân
Lại thêm tâm ý các tình căn
Tất cả rỗng không vô tự tánh
Do bởi vọng tâm phân biệt có
Đúng như nguyên lý mà quán sát
Hết thảy đều chẳng có tự tánh
Pháp nhãn thanh tịnh chẳng nghĩ bàn
Cái thấy như thế không điên đảo
Dù chẳng phải thật hoặc chân thật
Dù chẳng phải vọng hoặc hư vọng
Cho dù thế gian xuất thế gian
Chỉ có giả danh của lời nói"
Lúc bấy giờ Diệu Cát Tường Bồ-tát hỏi Tài Thủ Bồ-tát rằng:
"Phật tử! Tất cả chúng sanh chẳng phải chúng sanh. Thế thì tại sao Như Lai tùy theo thời gian của họ, tùy theo thọ mạng của họ, tùy theo thân hình của họ, tùy theo hành vi của họ, tùy theo hiểu biết của họ, tùy theo ngôn luận của họ, tùy theo sở thích của họ, tùy theo phương tiện của họ, tùy theo tư duy của họ, với tùy theo quán sát của họ mà thị hiện thân của Ngài ở trong các chúng sanh như thế để giáo hóa và điều phục?"
Khi ấy Tài Thủ Bồ-tát dùng kệ đáp rằng:
"Đây là cảnh giới của những ai
Vui thích tịch diệt cùng đa văn
Tôi vì Nhân Giả mà tuyên nói
Bây giờ Nhân Giả hãy thính thọ
Phân biệt quán sát thân của mình
Mà ở trong đó ai là ngã
Nếu ai có thể hiểu như thế
Họ thông đạt ngã có hoặc không
Thân này giả tạo mà an lập
Chỗ trụ của nó không phương xứ
Như ai hiểu rõ cái thân này
Tất ở trong ấy lìa chấp trước
Ai khéo quán sát thân của mình
Hết thảy mọi thứ đều thấy rõ
Họ biết các pháp đều hư vọng
Và chẳng khởi sanh tâm phân biệt
Thọ mạng nhân ai mà khởi sanh
Lại nhân bởi ai mà thoái diệt
Việc này ví như vòng lửa xoay
Khởi đầu kết thúc không thể biết
Bậc trí có thể quán sát biết
Tất cả tồn tại là vô thường
Các pháp rỗng không chẳng có ngã
Sẽ vĩnh viễn lìa hết thảy tướng
Tùy nghiệp mà sanh các quả báo
Chúng không chân thật tựa như mộng
Trong mỗi từng niệm luôn hoại diệt
Giống như ở trước, sau cũng vậy
Các pháp nhận thấy bởi thế gian
Duy nhất chỉ dùng tâm làm chủ
Tùy họ hiểu biết giữ các tướng
Do thấy điên đảo chẳng như thật
Mọi thứ ngôn luận ở thế gian
Tất cả đều sanh bởi phân biệt
Chưa từng có một chút pháp nào
Mà được vào trong tánh của pháp
Do sức năng duyên và sở duyên
Mà khởi sanh ra đủ mọi pháp
Chúng mau diệt mất chẳng tạm đình
Trong từng mỗi niệm đều như thế"
Lúc bấy giờ Diệu Cát Tường Bồ-tát hỏi Bảo Thủ Bồ-tát rằng:
"Phật tử! Tất cả chúng sanh tương tự có bốn đại và không có chính mình hay thuộc của mình. Thế thì làm sao mà có việc thọ khổ hay hưởng vui, xinh đẹp hay xấu xí, bên trong tốt lành hay bên ngoài tốt lành, thọ ít quả báo hay thọ nhiều quả báo, hoặc thọ quả báo ở đời này hay thọ quả báo ở đời sau? Tuy nhiên trong Pháp Giới thì không có đẹp hay xấu.
Khi ấy Bảo Thủ Bồ-tát dùng kệ đáp rằng:
"Tùy theo nghiệp tạo của từng người
Quả báo như thế sẽ khởi sanh
Thật sự chẳng có người làm ra
Đây là lời dạy của chư Phật
Ví như tấm gương sạch sáng trong
Tùy theo những gì đối diện nó
Hình ảnh hiện ra mỗi khác nhau
Về tánh của nghiệp thì cũng vậy
Cũng như cánh đồng và hạt giống
Mỗi thứ chẳng hề biết lẫn nhau
Dù tự nhiên cùng phát triển lên
Về tánh của nghiệp thì cũng vậy
Lại như có nhà ảo thuật giỏi
Người ấy ở tại ngã tư đường
Biến hóa hiện ra nhiều sắc tướng
Về tánh của nghiệp thì cũng vậy
Ví như cơ quan của người gỗ
Có thể vang ra đủ mọi tiếng
Cũng không phải ngã hay phi ngã
Về tánh của nghiệp thì cũng vậy
Cũng như có nhiều loại chim muông
Dù đều từ trứng mà sanh ra
Nhưng tiếng mỗi loài chẳng giống nhau
Về tánh của nghiệp thì cũng vậy
Việc này ví như trong thai tạng
Các căn tất sẽ được thành tựu
Mặc dù thể tướng chẳng đến đi
Về tánh của nghiệp thì cũng vậy
Lại như ở trong các địa ngục
Những việc khổ ách nhiều muôn loại
Chúng đều chẳng từ nơi nào đến
Về tánh của nghiệp thì cũng vậy
Ví như trường hợp vua Chuyển Luân
Thành tựu tối thắng có bảy báu
Nơi đến của chúng không thể tìm
Về tánh của nghiệp thì cũng vậy
Lại như tình trạng các thế giới
Đều bị lửa lớn thiêu cháy rụi
Lửa này chẳng từ nơi nào đến
Về tánh của nghiệp thì cũng vậy"
Lúc bấy giờ Diệu Cát Tường Bồ-tát hỏi Công Đức Thủ Bồ-tát rằng:
"Phật tử! Như Lai giác ngộ chỉ một Pháp này. Thế thì làm sao Ngài thuyết giảng vô lượng pháp, hiện ra vô lượng quốc độ, hóa độ vô lượng chúng sanh, diễn nói vô lượng âm thanh, thị hiện vô lượng thân, hiểu biết vô lượng tâm, thị hiện vô lượng thần thông, có thể chấn động khắp vô lượng thế giới, thị hiện vô lượng trang nghiêm thù thắng, và hiển thị vô biên đủ mọi cảnh giới? Tuy nhiên những tướng sai khác này ở trong pháp tánh đều chẳng thể tìm được."
Khi ấy Công Đức Thủ Bồ-tát dùng kệ đáp rằng:
"Điều mà Phật tử đã hỏi đến
Sâu xa thật khó hiểu thấu đáo
Bậc trí có thể biết việc này
Công đức của Phật luôn vui thích
Ví như tánh đất là duy nhất
Chúng sanh mỗi loài trú khác nhau
Đất không ý niệm một hay khác
Pháp của chư Phật thì cũng vậy
Cũng như tánh lửa là duy nhất
Có thể đốt cháy thiêu vạn vật
Mặc dù hỏa diễm chẳng phân biệt
Pháp của chư Phật thì cũng vậy
Cũng như biển lớn là duy nhất
Trì giữ ngàn vạn sóng khác nhau
Dù nước không có muôn đặc thù
Pháp của chư Phật thì cũng vậy
Cũng như tánh gió là duy nhất
Có thể thổi bay hết thảy vật
Gió không ý niệm một hay khác
Pháp của chư Phật thì cũng vậy
Cũng như mây lớn nổi sấm sét
Có mưa rơi khắp trên mặt đất
Giọt mưa chẳng có sự sai khác
Pháp của chư Phật thì cũng vậy
Cũng như đất đai là duy nhất
Có thể sanh ra mọi mầm non
Dù đất không có điểm đặc thù
Pháp của chư Phật thì cũng vậy
Cũng như mặt trời không mây che
Chiếu soi cùng khắp ở mười phương
Ánh sáng chẳng có tánh sai khác
Pháp của chư Phật thì cũng vậy
Cũng như mặt trăng giữa hư không
Thế gian chẳng ai mà không thấy
Chẳng phải mặt trăng đến chỗ họ
Pháp của chư Phật thì cũng vậy
Ví như vua của trời Đại Phạm
Ứng hiện trùm khắp tỷ thế giới
Thân ngài không có sự sai khác
Pháp của chư Phật thì cũng vậy"
Lúc bấy giờ Diệu Cát Tường Bồ-tát hỏi Mục Thủ Bồ-tát rằng:
"Phật tử! Phước điền của Như Lai là bình đẳng, duy nhất, và không dị biệt. Thế thì làm sao thấy có chúng sanh thực hành bố thí được những quả báo chẳng giống nhau? Như là, họ có đủ mọi sắc tướng, đủ mọi hình dạng, đủ mọi gia tộc, đủ mọi căn tánh, đủ mọi tài bảo, đủ mọi chủ lãnh, đủ mọi quyến thuộc, đủ mọi quan vị, đủ mọi công đức, và đủ mọi trí tuệ. Tuy nhiên tâm của Phật bình đẳng và chẳng hề có nghĩ tưởng sai khác đối với họ."
Khi ấy Mục Thủ Bồ-tát dùng kệ đáp rằng:
"Ví như đại địa là duy nhất
Tùy mỗi hạt giống mà nảy mầm
Chẳng oán hay thân đối với chúng
Phước điền của Phật thì cũng vậy
Lại ví như nước là một vị
Nhân bởi đồ đựng có sai khác
Phước điền của Phật thì cũng vậy
Do tâm chúng sanh nên khác nhau
Cũng như có nhà ảo thuật giỏi
Khéo khiến hữu tình sanh hoan hỷ
Phước điền của Phật thì cũng vậy
Làm cho chúng sanh kính mến vui
Ví như quốc vương có tài trí
Khéo khiến đại chúng sanh vui vẻ
Phước điền của Phật thì cũng vậy
Làm cho chúng sanh thảy an lạc
Ví như tấm gương sạch sáng trong
Hiện ra hình ảnh tùy sắc tướng
Phước điền của Phật thì cũng vậy
Tùy chúng sanh tâm được quả báo
Ví như có thuốc tên vô bệnh
Có thể chữa trị tất cả độc
Phước điền của Phật thì cũng vậy
Diệt trừ hoạn nạn của phiền não
Cũng như mặt trời vừa ló dạng
Chiếu sáng rực rỡ khắp thế gian
Phước điền của Phật thì cũng vậy
Diệt trừ sạch sẽ mọi tối tăm
Cũng như sáng trong ánh trăng rằm
Chiếu khắp tất cả trên đại địa
Phước điền của Phật thì cũng vậy
Hết thảy mọi nơi đều bình đẳng
Cũng như có gió tên tấn mãnh
Chấn động mọi nơi trên đại địa
Phước điền của Phật thì cũng vậy
Lay động chúng sanh trong ba cõi
Ví như lửa lớn khi phát khởi
Có thể thiêu đốt mọi vạn vật
Phước điền của Phật thì cũng vậy
Cháy rụi hết thảy pháp hữu vi"
Lúc bấy giờ Diệu Cát Tường Bồ-tát hỏi Tinh Tấn Thủ Bồ-tát rằng:
"Phật tử! Lời dạy của Phật là một và làm cho chúng sanh thấy được. Thế thì làm sao họ không lập tức chặt đứt mọi trói buộc của tất cả phiền não để mà được xuất ly? Tuy nhiên chẳng có sự khác biệt giữa sắc uẩn, thọ uẩn, tưởng uẩn, hành uẩn, thức uẩn, cõi dục, cõi sắc, cõi vô sắc, vô minh, và tham ái. Vậy thì làm sao lời dạy của Phật đối với chúng sanh hoặc có lợi ích hay không lợi ích?"
Khi ấy Tinh Tấn Thủ Bồ-tát dùng kệ đáp rằng:
"Phật tử xin hãy lắng nghe rõ
Tôi nay như thật mà trả lời
Hoặc có người thì mau giải thoát
Hoặc có người thì khó xuất ly
Nếu như có ai muốn diệt trừ
Vô lượng lỗi lầm điều xấu ác
Hãy nên ở trong Pháp của Phật
Ý chí dũng mãnh luôn tinh tấn
Ví như có đóm lửa chảy nhỏ
Sẽ bị củi ướt mau làm tắt
Ở trong giáo Pháp của chư Phật
Những ai lười biếng thì cũng vậy
Như người dùi gỗ để bắt lửa
Lửa còn chưa cháy mà cứ ngừng
Thế lực của lửa theo đó diệt
Những ai lười biếng thì cũng vậy
Như có người cầm nhật hỏa châu
Chẳng rọi ánh sáng vật bắt lửa
Ngọn lửa sẽ mãi chẳng thể phát
Những ai lười biếng thì cũng vậy
Ví như mặt trời chiếu chói chang
Có đứa con nít nhắm mắt lại
Rồi ngạc nhiên hỏi sao không thấy
Những ai lười biếng thì cũng vậy
Như người chẳng có tay với chân
Muốn dùng mũi tên bằng cỏ gai
Giương cung bắn khắp phá đại địa
Những ai lười biếng thì cũng vậy
Như người dùng một đầu sợi lông
Để mà chấm lấy nước biển lớn
Muốn làm cho nó khô cạn hết
Những ai lười biếng thì cũng vậy
Lại như có người ở kiếp lửa
Muốn dùng chút nước dập tắt chúng
Ở trong giáo Pháp của chư Phật
Những ai lười biếng thì cũng vậy
Lại như có người nhìn hư không
Và ngồi ngay thẳng chẳng dao động
Mà nói rằng mình bay lượn khắp
Những ai lười biếng thì cũng vậy"
Lúc bấy giờ Diệu Cát Tường Bồ-tát hỏi Pháp Thủ Bồ-tát rằng:
"Phật tử! Như lời Phật dạy:
'Nếu có chúng sanh nào thọ trì Chánh Pháp, họ tất có thể đoạn trừ hết thảy phiền não.'
Thế thì tại sao tuy có những vị thọ trì Chánh Pháp nhưng không thể đoạn trừ chúng, mà lại đi theo tham sân si, đi theo ngã mạn, đi theo che đậy, đi theo phẫn nộ, đi theo hận thù, đi theo đố kỵ, đi theo keo kiệt, đi theo dối trá, đi theo nịnh hót, và đến nỗi họ bị thế lực của chúng xoay chuyển mà chẳng có lòng muốn lìa xa? Nếu ai có thể thọ trì Pháp, vậy thì làm sao họ lại khởi sanh các phiền não ở trong tâm hành?"
Khi ấy Pháp Thủ Bồ-tát dùng kệ đáp rằng:
"Phật tử xin hãy lắng nghe rõ
Về nghĩa chân thật điều đã hỏi
Chẳng phải duy nhất dùng đa văn
Mà có thể vào Pháp Như Lai
Ví như có người bị nước cuốn
Kinh sợ nhấn chìm mà chết khát
Ở trong giáo Pháp chẳng tu hành
Cho dù đa văn thì cũng vậy
Như có người dọn thức ăn ngon
Mặc dù rất đói mà không ăn
Ở trong giáo Pháp chẳng tu hành
Cho dù đa văn thì cũng vậy
Như có người khéo kê đơn thuốc
Nhưng bệnh bản thân không thể chữa
Ở trong giáo Pháp chẳng tu hành
Cho dù đa văn thì cũng vậy
Như kẻ tính đếm tiền người khác
Riêng mình nửa xu cũng không có
Ở trong giáo Pháp chẳng tu hành
Cho dù đa văn thì cũng vậy
Như kẻ sanh ra ở cung vua
Nhưng phải chịu đói với rét lạnh
Ở trong giáo Pháp chẳng tu hành
Cho dù đa văn thì cũng vậy
Như có kẻ điếc tấu nhạc âm
Làm người khác vui mình thì không
Ở trong giáo Pháp chẳng tu hành
Cho dù đa văn thì cũng vậy
Như có kẻ mù vẽ nhiều tranh
Người khác nhìn thấy mình thì không
Ở trong giáo Pháp chẳng tu hành
Cho dù đa văn thì cũng vậy
Ví như thuyền trưởng trên biển khơi
Mà lại phải chết ở trong biển
Ở trong giáo Pháp chẳng tu hành
Cho dù đa văn thì cũng vậy
Như kẻ ở giữa ngã tư đường
Luyên thuyên khoe nói những việc tốt
Còn bản thân mình thật vô đức
Ai không tu hành thì cũng vậy"
Lúc bấy giờ Diệu Cát Tường Bồ-tát hỏi Trí Thủ Bồ-tát rằng:
"Phật tử! Ở trong Pháp của Phật, trí tuệ được xem là đứng đầu. Thế thì tại sao Như Lai có lúc vì chúng sanh mà ngợi khen bố thí, có lúc ngợi khen tịnh giới, có lúc ngợi khen an nhẫn, có lúc ngợi khen tinh tấn, có lúc ngợi khen tĩnh lự, có lúc ngợi khen Diệu Tuệ, hoặc có lúc lại ngợi khen từ bi hỷ xả? Tuy nhiên, chung quy không có một Pháp duy nhất để hành giả được xuất ly và thành tựu Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác."
Khi ấy Trí Thủ Bồ-tát dùng kệ đáp rằng:
"Phật tử ngài đây thật hy hữu
Có thể hiểu biết tâm chúng sanh
Xin lắng nghe kỹ nay tôi nói
Về điều Nhân Giả đã hỏi đến
Khắp đời quá khứ và vị lai
Cùng với hiện tại chư Đạo Sư
Không ai nói rằng chỉ một Pháp
Mà người tu hành chứng đắc Đạo
Phật biết tâm niệm của chúng sanh
Căn tánh riêng biệt chẳng giống nhau
Tùy theo đáng độ của từng người
Như thế mà Ngài thuyết giảng Pháp
Kẻ bủn xỉn keo khen bố thí
Kẻ hủy giới cấm khen tịnh giới
Kẻ nhiều sân hận khen an nhẫn
Kẻ ưa lười biếng khen tinh tấn
Những ai loạn ý khen tĩnh lự
Những ai ngu si khen Diệu Tuệ
Những ai bất nhân khen từ mẫn
Những ai tổn hại khen đại bi
Người hay sầu lo khen hoan hỷ
Người không ngay thẳng khen xả bỏ
Như thế thứ tự mà tu hành
Dần dần trọn đủ các Phật Pháp
Đây như trước tiên đặt nền móng
Sau đó rồi mới xây nhà cửa
Bố thí tịnh giới cũng như thế
Là gốc thực hành của Bồ-tát
Ví như kiến tạo bức tường thành
Là vì che chở các dân chúng
An nhẫn tinh tấn cũng như thế
Phòng vệ bảo hộ chư Bồ-tát
Ví như có vua siêu mãnh lực
Thống lãnh quốc thổ dân đều kính
Tĩnh lự Diệu Tuệ cũng như thế
Là chỗ nương dựa của Bồ-tát
Lại cũng ví như vua Chuyển Luân
Có thể ban cho mọi điều vui
Bốn Vô Lượng Tâm cũng như thế
Ban cho Bồ-tát niềm an lạc"
Lúc bấy giờ Diệu Cát Tường Bồ-tát hỏi Hiền Thủ Bồ-tát rằng:
"Phật tử! Chư Phật Thế Tôn chỉ dùng một Đạo mà được xuất ly. Thế thì tại sao nay thấy có muôn sự chẳng giống nhau ở trong hết thảy cõi Phật? Như là: thế giới, cõi giới của chúng sanh, thuyết giảng Pháp, phương pháp điều phục, thọ lượng, quang minh, thần thông, chúng hội, giáo nghi, và thời gian Pháp trụ thế--mỗi thứ đều có sự sai khác. Mặc dù vậy, không một vị nào thành tựu Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác mà chẳng trọn đủ tất cả Pháp của Phật."
Khi ấy Hiền Thủ Bồ-tát dùng kệ đáp rằng:
"Pháp luôn như thế, Diệu Cát Tường
Pháp Vương duy nhất chỉ một Pháp
Hết thảy ai lìa mọi ngăn ngại
Sử dụng một Đạo thoát sanh tử
Tất cả mọi thân của chư Phật
Duy nhất chỉ là một Pháp thân
Chư Phật một tâm một trí tuệ
Lực với Vô Úy cũng như vậy
Như ở bổn hành hướng về Đạo
Tùy thuận hết thảy tâm hồi hướng
Nên được quốc độ như thế ấy
Phương cách thuyết Pháp cùng chúng hội
Tất cả quốc độ của chư Phật
Thanh tịnh trang nghiêm đều viên mãn
Tùy hành khác biệt của chúng sanh
Mà thấy như thế chẳng giống nhau
Quốc độ chư Phật và thân Phật
Chúng hội cùng với lời thuyết giảng
Như thế các Pháp của chư Phật
Không chúng sanh nào có thể thấy
Khi nào tâm họ đã thanh tịnh
Và các thệ nguyện đều trọn đủ
Minh trí thông đạt người như thế
Mới có thể thấy việc như vậy
Tùy lòng vui thích của chúng sanh
Cùng với sức mạnh của nghiệp quả
Mà thấy như thế có sai khác
Đây do uy thần của Đức Phật
Cõi Phật chẳng có sự phân biệt
Không có chán ghét hay yêu thích
Chỉ tùy theo tâm của chúng sanh
Mà thấy như thế có khác nhau
Do vì lẽ đó ở thế giới
Quan điểm mỗi người có khác nhau
Đây chẳng phải do lỗi lầm của
Tất cả Như Lai bậc Đại Tiên
Ở trong hết thảy các thế giới
Những ai nên đáng nhận giáo hóa
Luôn thấy được bậc Nhân Trung Hùng
Pháp của chư Phật là như thế"
Lúc bấy giờ chư Bồ-tát nói với Diệu Cát Tường Bồ-tát rằng:
"Phật tử! Chúng tôi mỗi người đã nói ra sự hiểu biết của mình về những việc ấy rồi, kính mong Nhân Giả với diệu biện tài mà diễn sướng hết thảy cảnh giới của Như Lai.
- Thế nào là cảnh giới của Phật?
- Thế nào là nhân thuộc cảnh giới của Phật?
- Thế nào là hóa độ thuộc cảnh giới của Phật?
- Thế nào là chỗ vào thuộc cảnh giới của Phật?
- Thế nào là sự hiểu biết thuộc cảnh giới của Phật?
- Thế nào là pháp thuộc cảnh giới của Phật?
- Thế nào là thuyết giảng thuộc cảnh giới của Phật?
- Thế nào là nhận biết thuộc cảnh giới của Phật?
- Thế nào là chứng đắc thuộc cảnh giới của Phật?
- Thế nào là thị hiện thuộc cảnh giới của Phật?
- Thế nào là quảng đại thuộc cảnh giới của Phật?"
Khi ấy Diệu Cát Tường Bồ-tát dùng kệ đáp rằng:
"Cảnh giới thâm sâu của Như Lai
Dung lượng của nó bằng hư không
Hết thảy chúng sanh vào trong ấy
Nhưng thật không chỗ để mà vào
Thù thắng vi diệu tất cả nhân
Thuộc cảnh giới sâu của Như Lai
Dù mười triệu kiếp luôn tuyên giảng
Cũng sẽ không thể nói hết được
Tùy tâm chúng sanh và trí tuệ
Khuyến dụ tiến đến khiến đều lợi
Như thế hóa độ các chúng sanh
Đây là cảnh giới của chư Phật
Hết thảy quốc độ trong thế gian
Tất cả thảy đều tùy thuận vào
Bởi vì trí thân là vô sắc
Do đó người khác chẳng thể thấy
Hiểu biết tự tại của chư Phật
Trọn khắp ba đời không ngăn ngại
Cảnh giới trí tuệ như thế ấy
Tất đều bình đẳng như hư không
Cõi giới chúng sanh và Pháp Giới
Cứu cánh chẳng có sự sai khác
Hết thảy mọi thứ tất biết rõ
Đây là cảnh giới của Như Lai
Ở khắp mọi nơi trong thế gian
Bao gồm toàn bộ mọi âm thanh
Trí Phật tùy thuận đều biết rõ
Cũng lại không có sự phân biệt
Đây chẳng phải thức có thể biết
Cũng lại không phải tâm cảnh giới
Bổn tánh của nó là thanh tịnh
Khai thị đến khắp các chúng sanh
Chẳng phải phiền não chẳng phải nghiệp
Không phải là vật không nơi xứ
Chẳng có chiếu sáng chẳng chỗ đi
Việc làm bình đẳng khắp thế gian
Hết thảy tâm niệm của chúng sanh
Ở khắp mọi nơi trong ba đời
Như Lai bằng với chỉ một niệm
Tất cả mọi thứ đều rõ thông"
Lúc bấy giờ ở trong Thế giới Kham Nhẫn này, bao gồm hết thảy chúng sanh có mọi pháp sai khác, nghiệp sai khác, thế gian sai khác, thân hình sai khác, căn tánh sai khác, thọ sanh sai khác, quả báo của trì giới sai khác, quả báo của phạm giới sai khác, và quả báo của quốc độ sai khác--do thần lực của Phật nên toàn bộ thảy đều hiện rõ.
Như thế về hướng đông có 1.000 tỷ nayuta, vô số, vô lượng, vô biên, vô đẳng, bất khả sổ, bất khả xưng, bất khả tư, bất khả lượng, bất khả thuyết thế giới, cho đến tận cùng của Pháp Giới và cõi giới hư không, bao gồm hết thảy chúng sanh có mọi pháp sai khác và cho đến quả báo của quốc độ sai khác--do thần lực của Phật nên toàn bộ thảy đều hiện rõ. Tây nam bắc phương, bốn hướng phụ, cùng phương trên và phương dưới thì cũng lại như vậy.
Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm ♦ Hết quyển 13
Dịch sang cổ văn: Pháp sư Hỷ Học (652-710)
Dịch sang tiếng Việt: Tại gia Bồ-tát giới Thanh tín nam Nguyên Thuận
Dịch nghĩa: 3/5/2024 ◊ Cập nhật: 16/8/2026
Dịch sang tiếng Việt: Tại gia Bồ-tát giới Thanh tín nam Nguyên Thuận
Dịch nghĩa: 3/5/2024 ◊ Cập nhật: 16/8/2026
☸ Cách đọc âm tiếng Phạn
Nayuta: na du ta
nayuta: na du ta
